Artykuł Tomasza Chachulskiego pt. “Grób z marmuru. Wokół dwóch wierszy do Stanisławy Hornowskiej” ukazał się w 2017 roku na łamach czasopisma STUDIA NORWIDIANA, w tomie 35, poświęconym włoskim wątkom w twórczości Cypriana Kamila Norwida. Jednym w utworów omawianych przez T. Chachulskiego jest wiersz zaczynający się od słów “W komnacie, gdzie Stanisław święty zasnął w Bogu, Na miejscu jego stoi grób z marmuru…”, poświęcony miejscu, w którym św. Stanisław Kostka SJ zmarł w dniu 15 sierpnia 1568 roku. Poniżej zamieszczamy w/w wiersz, fragmenty artykułu oraz cały tekst do pobrania w formacie PDF.

Najpierw trochę spraw porządkowych albo inaczej mówiąc ‒ filologicznych. Oto dwa wiersze, które Zenonowi Przesmyckiemu udało się uzyskać od Marii Hornowskiej w roku 1909: [„A Pani cóż ja powiem?… oto, że w tym życiu…”] i [„W komnacie, gdzie Stanisław święty zasnął w Bogu…”]. Oba Przesmycki wydał z zaginionych dzisiaj autografów, oba podpisane były przez autora imieniem i nazwiskiem, oba nosiły tę samą datę ‒ 1857. Żaden nie miał tytułu (…)
Oba wiersze powstały w Paryżu, ale jeden z nich dotyczy rzymskiego miejsca pochówku i kultu św. Stanisława Kostki ‒ i stąd ich obecność w tomie poświęconym włoskim wątkom w pisarstwie Norwida. (…)
Utwór jest opisem celi świętego (albo interpretującym odczytaniem projektu zawartości i wystroju celi), szczególnie eksponującym figurę św. Stanisława i wiszący tam obraz Matki Bożej, z delikatnie podkreślonym motywem bezpośredniego oglądania, wizyty, osobistego doświadczenia podmiotu w zetknięciu się z celą Świętego, a zakończonym subtelnie skierowanym do adresatki przesłaniem, łączącym ‒ jak można sądzić ‒ jej oceny, postanowienia, a może i przyszłe wybory, z patronatem św. Stanisława. Tak jakby podmiot relacjonował adresatce nieznającej miejsca to, co niegdyś było jego własnym doświadczeniem…
Utwór liczy siedemnaście wersów i rozłamuje się na trzy proporcjonalne części, zachowując (z drobnym wyjątkiem) reguły klasycznej symetrii: 6+5+6 ‒mimo pozornej notatkowości, podkreślonej nieparzystą liczbą wersów, sytuacją relacjonowania… Pierwsza część opisuje marmurowy pomnik, druga jest przedstawieniem obrazu wiszącego powyżej na ścianie, ostatnia zręcznie łączy oba elementy w całość, zwracając je ku adresatce.




*”Kłosy” 1887 nr 1131 ZOBACZ TUTAJ>>>
POBIERZ ARTYKUŁ W FORMACIE PDF>>>

31 grudnia 2026 roku przypada 300. rocznica kanonizacji św. Stanisława Kostki SJ
(arb)












Commenti